Қазақстанда ғылымды дамыту – стратегиялық маңызды басымдықтардың бірі. Осы мақсатта мемлекет жас ғалымдарға жан-жақты қолдау көрсетіп, олардың кәсіби дамуы мен ғылыми зерттеулерін жүргізуіне кең мүмкіндіктер ұсынуда.
Ғылыми гранттар және қаржыландыру
«Жас ғалым» бағдарламасы аясында соңғы үш жылда 2000-нан астам ғылыми жоба іске асырылды. 2025–2027 жылдарға арналған ғылыми зерттеулерді мемлекеттік қаржыландыру көлемі 531,1 млрд теңгеге дейін ұлғайтылды. Сондай-ақ, ғылыми ұйымдар қызметкерлерінің жалақысы 18%-ға артты, ал ғылыми дәрежесі бар мамандарға қосымша төлем 50 АЕК-ке дейін көбейтілді.
Жас ғалымдарға арналған тұрғын үй бағдарламасы
2024 жылы 315 жас ғалым тұрғын үймен қамтамасыз етілді: оның 290-ы арнайы ипотекалық бағдарлама аясында, ал 25-і тегін берілді. 2025 жылы тағы 36 жас ғалым мемлекеттік тұрғын үй бағдарламасы бойынша баспана алды.
Халықаралық тағылымдамалар
Қазақстандық ғалымдар әлемнің жетекші ғылыми орталықтарында біліктілігін арттыру мүмкіндігіне ие. Бүгінгі таңда 1475 ғалым шетелдік тағылымдамадан өтті. Сонымен қатар, жыл сайын 500 ғылыми қызметкер халықаралық ғылыми-зерттеу орталықтарында тәжірибе алмасу мүмкіндігіне ие болуда.
Ғылыми әзірлемелер және инновациялар
Қазақстандық ғалымдар ғылыми зерттеулерін тәжірибеде қолдану арқылы түрлі салаларға маңызды үлес қосуда:
- Қара селен – Балқашта әзірленген жаңа металлургиялық технология
- DVC препараты – қатерлі ісік жасушаларын жоюға арналған инновациялық биологиялық дәрі
- Қазақстандық медициналық имплантаттар – травматология, нейрохирургия және онкология саласына арналған отандық әзірлеме
- «Сақтау» антикоррозиялық жабыны – металлургия өнеркәсібіндегі коррозияға төзімді материал
- KazLLM ірі тілдік моделі – қазақ тіліндегі жасанды интеллект жүйелерін дамытуға арналған инновациялық жоба
Қазақстанда ғылымды дамытуға бағытталған мемлекеттік бастамалар ғылыми қызметкерлердің кәсіби дамуына ықпал етіп, олардың әлемдік деңгейдегі зерттеулерге қол жеткізуіне мүмкіндік беруде.